Hervormd Eethen & Drongelen

Het kerkgebouw van Drongelen

In 1509 werd de parochiale kerk van Drongelen verwoest door een watervloed. Op de plaats van de dijkdoorbraak ontstond een “wiel”, een grote ronde waterplas. Volgens de legende was bij lage waterstand de spits van de oude toren soms nog te zien en konden mensen de klokken horen luiden. De oude kerk stond waarschijnlijk direct aan deze stroom, een herinnering aan het dorp dat eeuwenlang dicht bij het water leefde.

In 1700 werd in Drongelen weer een kerk gebouwd, mede dankzij de financiering van Jan Boll, een dorpsbewoner die tijdens de oorlog van 1672 paarden aan het Franse leger leverde. Toen hij zijn betaling ontving, stelde hij voor het geld te gebruiken voor een nieuwe kerk. Voorheen kerkten de inwoners in Eethen en werden hun doden daar begraven.

Boven het raam van de consistorie prijkte het familiewapen van de familie Boll. Deze kerk deed bijna 250 jaar dienst, totdat ze tijdens de Tweede Wereldoorlog werd verwoest.

Over het interieur van de oude kerk is weinig bekend. Op een foto van circa 1900 is een wit beschilderde eikenhouten kansel te zien, met het wapen van de familie Boll op het klankbord. De kerkgangers zaten niet op banken, maar op stoelen. De kerk bood, naast gebedsruimte, ook een sociale functie: kinderen konden hier spelen bij slecht weer, en het bood dorpsbewoners een plek om elkaar te ontmoeten. Zo werd de kerk het middelpunt van het sociale leven, net als het geestelijke leven.

In november/december 1944 werd Drongelen zwaar getroffen door bombardementen vanuit de Langstraat door de geallieerden. De kerk, met haar toren hoog boven het landschap, werd volledig verwoest. Na de oorlog trof de gemeenschap een noodvoorziening, de noodkerk, die tot 1951 in gebruik bleef.

Op 30 mei 1951 werd de eerste steen gelegd door ds. Boezer, waarmee de bouw van een geheel nieuwe kerk begon. Deze kerk diende niet alleen als plaats van gebed, maar had ook bijzondere kenmerken: in 1964 vestigde zich een ooievaarsnest op de toren, nadat het eerdere nest op een boerderij door de wind was verwoest.

Aan het einde van de jaren ’80 kreeg de kerk een grondige opknapbeurt. Het plafond, dat al kort na de ingebruikname was aangebracht om warmte vast te houden, werd verwijderd. In de nok van de kerk werden drie propellers geplaatst om de warmte gelijkmatig te verdelen. Het oude orgel, dat tot dan rechts achterin stond, werd vernieuwd en voorzien van een balustrade. Het nieuwe orgel werd op 4 september 1987 officieel in gebruik genomen.

In september 2017 nam de gemeente afscheid van het kerkgebouw, in een speciale dienst.

Enige tijd later werd het gebouw verkocht, waarmee een belangrijk hoofdstuk in de geschiedenis van Drongelen werd afgesloten.